X
تبلیغات
دکتر فائزه مجلسی - عمل جراحی تعویض زانو

دکتر فائزه مجلسی

رزیدنت طب فیزیکی وتوانبخشی دانشگاه علوم پزشکی تهران

1-تعویض زانوی خراب

عمل جراحی تعویض زانو می تواند دردهای شدید ناشی از آرتروز زانو را از بین برده و راه رفتن را برای فرد آسان تر کند. ساییدگی و پارگی، بیماری و آسیب به زانو باعث آسیب رسیدن به بافت غضروف اطراف استخوان زانو شده و مانع از انجام صحیح وظایف مفصل زانو می گردد. اگر نشانه های آرتروز زانو شدید باشد ممکن است پزشک پیشنهاد به تعویض زانو کند.


2-عمل تعویض زانو چیست؟
در طول عمل جراحی، جراح غضروف و استخوان آسیب دیده را از مفصل زانو خارج کرده و آن را با یک مفصل مصنوعی جایگزین می کند. به این عمل آرتروپلاستی زانو نیز گفته می شود که یکی از شایع ترین اعمال جراحی در آمریکا است.


3-نشانه های آرتروز چیست؟
انواع شایع آرتروز شامل استئوآرتریت، روماتوئید آرتریت و آرتروز ناشی از بروز یک حادثه و آسیب به مفاصل می باشد. صرفنظر از اینکه فرد به چه نوعی از آرتروز مبتلاست نشانه های اصلی آرتروز زانو درد، تورم و خشکی در زانو می باشد. با گذشت زمان، زانو ممکن است آنقدر دچار خشکی شود که راه رفتن سخت و گاهی ناممکن گردد. البته ممکن است علائم دیگری نیز بسته به نوع و شدت آرتروز در فرد بروز کند.


4-استئو آرتریت زانو
غضروف مفصلی زانو که از جنس غضروف هیالن است بافتی سفید، با قوام شبیه لاستیک و لغزنده است. کلفتی غضروف زانو حدود شش میلیمتر است. وظیفه غضروف ایجاد سطحی لغزنده است که به توسط آن استخوان ها بتوانند در سطوح مفصلی به راحتی بر روی یکدیگر حرکت کنند. این بافت همچنین به خاطر قوام لاستیکی که دارد یک جذب کننده شوک است و موجب میشود تا نیروهای شدید و ناگهانی که به مفصل زانو وارد میشود در آن مستهلک شده و به استخوان صدمه ای وارد نشود.
با افزایش سن، غضروف زانو دچار ساییدگی می شود. نتیجه آنکه حرکات معمولی و طبیعی زانو به شدت دردناک می شود. این "ساییدگی و پارگی" به استئو آرتریت معروف است و بیشتر در افراد بالای 50 سال شایع است.


5-روماتوئید آرتریت
روماتوئید آرتریت یک بیماری مزمن است که در آن سیستم ایمنی بدن به اشتباه به مفاصل حمله می کند و باعث ایجاد درد و تورم می شود. درحالیکه در استئو آرتریت ممکن است فقط یک زانو درگیر نشانه های بیماری شود، در روماتوئید آرتریت هر دو زانو ممکن است تحت تاثیر بیماری قرار گیرند. حتی ممکن است دست ها، مچ ها و پاها نیز درگیر شوند. روماتوئید آرتیت باعث بروز علائم دیگری از جمله تب و خستگی نیز می گردد.


6-آرتروز پس از حوادث
گاهی آرتروز پس از بروز یک حادثه مثلا شکستگی استخوان یا پارگی رباط زانو بوجود می آید. البته آرتروز بلافاصله پس از حادثه ایجاد نمی شود و در طول زمان استخوان و رباط آسیب دیده منجر به تخریب غضروف و در نهایت درد و خشکی می گردند.


7-چه وقت باید به جراحی تعویض زانو فکر کنیم؟
عمل تعویض زانو زمانی انجام می شود که دیگر درمان های انجام شده باعث بهبودی علائم آرتروز نشده باشد و فرد هیچ یک از نشانه های زیر را نیز نداشته باشد:
-عدم توانایی یا توانایی کم برای راه رفتن
-عدم توانایی برای نشستن یا بلند شدن از صندلی
-خمیدگی در داخل یا خارج از زانو
-درد شدید تا متوسط هنگام استراحت


8-آماده کردن خانه قبل از انجام عمل
اگر برای انجام عمل تعویض زانو تصمیم قطعی گرفته اید لازم است قبل از آن در خانه تغییراتی را انجام دهید:
-نصب میله ایمنی در حمام یا زیر دوش
-جمع کردن فرش، قالیچه و چیزهایی که احتمال سر خوردن روی آنها وجود دارد.
-خرید یک میز کوتاه برای اینکه بتوانید پای خود را روی آن بالا نگه دارید.


9-در طول عمل جراحی چه اتفاقاتی رخ می دهد؟
عمل تعویض زانو 1 تا 2 ساعت زمان می برد. جراح غضروف و استخوان آسیب دیده را خارج می کند. سپس پزشک ایمپلنت فلزی را به انتهای استخوان ران و ساق پا متصل می کند. یک قطعه پلاستیکی قطعات فلزی را از هم جدا می کند و اجازه می دهد مفصل جدید به نرمی حرکت کند.


10-مدت بستری شدن در بیمارستان
بیشتر افراد پس از عمل جراحی باید چند روزی را در بیمارستان بستری شوند. به شما داروهای مسکن خواهند داد و کمک می کنند که هرچه زودتر پایتان را حرکت دهید. حرکت دادن پا باعث افزایش جریان خون به سمت پا و کاهش خطر تورم می شود.


11-حرکت انفعالی و مداوم پا
احتمالا یک روز پس از جراحی تمرینات ورزشی را شروع خواهید کرد. یک فیزیوتراپ به شما نشان خواهد داد که چگونه با انجام حرکات ورزشی مناسب ماهیچه هایی که مفصل جدید را احاطه کرده اند تقویت کنید. پزشک ممکن است به شما توصیه کند از ماشین هایی استفاده کنید که زانو را در حالیکه بالا نگه داشته اید به آرامی برای شما حرکت می دهند. این حرکت باعث کاهش تورم و افزایش سرعت جریان خون به سمت پا می شود.


12-بازگشت به خانه
وقتی از بیمارستان مرخص و به خانه بازگشتید می توانید به کمک عصا یا واکر راه بروید. اما ممکن است در ابتدا و تا 3 یا 6 هفته بعد برای حمام کردن، پخت و پز، انجام کارهای خانه و نگهداری از فرزندان به کمک دیگران نیاز پیدا کنید. اگر به تنهایی زندگی می کنید ممکن است نیاز باشد به مراکز بازتوانی مراجعه کنید تا پس از بهبودی کامل و زمانی که از عهده کارهای شخصی خود بر می آیید به خانه بازگردید.


13-تحرک داشته باشید
برای اینکه بهترین نتیجه از زانوی جدید حاصل شود باید به دستورات پزشک درمورد داشتن فعالیت فیزیکی در هفته های بعد از عمل جراحی عمل کنید. استراحت بیش از اندازه باعث طول کشیدن زمان بهبودی کامل خواهد شد، اما به یاد داشته باشید که بیش از اندازه نیز نباید فعالیت کنید. سعی کنید در اطراف خانه راه بروید، پیاده روی داشته باشید و تمرینات ورزشی که پزشک برای شما تجویز کرده را به طور منظم انجام دهید.


14-فیزیوتراپی
فیزیوتراپی برای زانوی تعویض شده شامل تمرینات ورزشی جهت افزایش انعطاف پذیری و تقویت عضلات اطراف مفاصل است. شما می توانید این تمرینات را در یک مرکز فیزیوتراپی و یا منزل خود انجام دهید، اما باید از فیزیوتراپ خود روش صحیح انجام تمرینات را سوال کنید تا به زانویتان آسیبی وارد نشود. این تمرینات را حداقل تا دو ماه پس از عمل جراحی باید انجام دهید.


15-بهبودی پس از عمل
برای هر فرد مدت زمانی که طول می کشد تا بهبودی کامل پیدا کند متفاوت از دیگری است اما در اینجا برخی از دستور العمل های کلی برای بازگشت به زندگی عادی را می آوریم:
-انجام کارهای خانه: پس از 6-3 هفته
-رابطه جنسی: پس از 6-4 هفته
-بازگشت به کار: پس از 8-6 هفته
-شنا: پس از 8-6 هفته
-رانندگی: پس از 8-6 هفته اگر زانوی راست عمل شده باشد. اگر مورد عمل زانوی چپ باشد پس از 1 هفته می توانید دوباره رانندگی کنید.


16-خطرات جراحی
انجام عمل جراحی تعویض زانو برای بسیاری از مردم خطری ندارد، اما هر عمل جراحی ممکن است با خطرات زیر همراه باشد:
-زخمی که دردناک است و ظاهر خوبی ندارد
-عفونت یا خونریزی شدید
-لخته خون در پا


17-جلوگیری از لخته شدن خون
برخی افراد پس از عمل جراحی زانو دچار لخته خون می شوند. لخته خون معمولا چند روز پس از عمل جراحی ایجاد می شود و معمولا در ساق یا ران پا. نشانه های آن تورم و درد است. لخته خون اگر به اعضای حیاتی بدن مثل ریه ها حرکت کند ممکن است منجر به تهدید زندگی فرد گردد. شیلنگ پشتیبانی، دستگاه های فشرده سازی و رقیق کننده های خون می تواند خطر لخته ها را کاهش دهد. حرکت پا و مچ نیز کمک کننده است، بنابراین بسیار مهم است که در اولین فرصت ممکن حرکت خود را شروع کنید.


18-چه وقت به پزشک مراجعه کنیم؟
علائم هشدار دهنده لخته خون در ریه ها (آمبولی ریوی) عبارتند از تنگی نفس ناگهانی، درد قفسه سینه و سرفه می باشد. نشانه های عفونت شامل تب، بدتر شدن قرمزی یا حساسیت زانو و تخلیه چرک از محل زخم زانو می باشد. اگر هر یک از علائم زیر را مشاهده یا احساس کردید سریعا به پزشک مراجعه کنید.


19-مشکلات ایمپلنت های زانو
در کنار فواید سودمندی که استفاده از ایمپلنت زانو برای فرد ایجاد می کند مشکلاتی نیز وجود دارد. این ایمپلنت ها پس از مدتی ممکن است از کار بیفتند و یا از استخوان جدا شوند. امکان رشد بافت اسکار اطراف ایمپلنت نیز وجود دارد که باعث کاهش دامنه حرکتی آن می شود. و حتی هنگامیکه درست کار می کنند ایمپلنت می تواند باعث صدای کلیک مانند به هنگام خم شدن زانو به جلو و عقب شود.


20-از ایمپلنت زانوی خود نگهداری کنید
شما می توانید با انجام کارهایی به افزایش طول عمر ایمپلنت زانوی خود کمک کنید. پس از جراحی از عصا یا واکر برای راه رفتن کمک بگیرید، زمین خوردن بعد از عمل صدمات جبران ناپذیری را می تواند برایتان به بار بیاورد. از انجام ورزش های سنگین خودداری کنید، بیشتر پزشکان از دویدن، پریدن و ورزش هایی که در آنها برخورد با دیگران زیاد است منع می کنند.


21-چشم انداز جراحی تعویض زانو
درحالیکه پس از عمل جراحی تعویض زانو بعضی فعالیت ها را باید محدود کرد اما کارهای زیادی نیز وجود دارد که هنوز می توانید انجام دهید. پیاده روی نامحدود، گلف، پیاده روی سبک، دوچرخه سواری و شنا جزء ورزش هایی هستند که انجام آنها برای افرادی که تحت عمل جراحی تعویض زانو قرار گرفته اند مشکلی ایجاد نمی کند و سالم است. با عمل به دستورات پزشک معالج می توانید نتایج سودمندتری از ایمپلنت زانو بدست آورید، بیش از 90% ایمپلنت های زانو پس از گذشت 15 سال از عمل جراحی هنوز هم به درستی کار می کنند.

انتخاب شده از وبلاگ اقای دکتر فروغ


برچسب‌ها: فیزیوتراپی, زانودرد, جراحی تعویض زانو, ارتروز زانو
+ نوشته شده در  چهارشنبه یازدهم مرداد 1391ساعت 16:16  توسط دکتر فائزه مجلسی  |